Skip to content
  • kolekcjonowanie
    • o kolekcjonowaniu
    • aktualności
    • książki
    • blogi
  • pamiątki
    • ordery i odznaczenia
    • odznaki i oznaki
    • medale
    • dokumenty
    • pozostałe
  • Słowacja
    • Kežmarok
    • Polska – Słowacja
    • XIX wiek
  • o mnie
    • o stronie
    • czego szukam?
skelnik.pl

pamiątki

historia ukryta w przedmiotach

Articles from September 2026

Published 27 September 2026

Krzyż Wojskowy Polski z Radia Erewań

Na ostatniej aukcji Wójcicki – Polski Dom Aukcyjny oferowany był złoty Krzyż Wojskowy Polski, rzekomo “wykonany w warszawskim zakładzie Pawła Siennickiego“. Krzyże wykonane przez Pawła Siennickiego są bardzo charakterystyczne, więc łatwo je rozpoznać. Oferowany egzemplarz faktycznie był na nich wzorowany, ale nie pochodził z tego zakładu jubilerskiego. Widać to bardzo dokładnie po porównaniu medalionów z pogonią. Nie wchodząc w liczne detale warto zwróćić uwagę na kierunek skrętu wieńca. W egzemplarzu oferowanym przez PDA Wójcicki jest on prawoskrętny (po lewej). W krzyżach produkcji Siennickiego lewoskrętny (po prawej).

Jeszcze poważniejszym błędem jest próba przypisania tego egzemplarza konkretnemu kawalerowi. Krzyże z XIX wieku nie były numerowane. Tak więc obecnie jedynym sposobem powiązania ich konkretną osobą jest proweniencja. Jeszcze w okresie międzywojennym takich krzyży które miały określone pochodzenie było niemało. Dziś należą do dużych rzadkości. Podkreślił to zreszą wspomniany dom aukcyjny pogrubionymi słowami “Rzadka i ceniona pamiątka z okresu Powstania Listopadowego, którego udokumentowane pochodzenie z rodziny Zachertów nadają jej szczególną wartość.” Jednocześnie we wcześniejszym fragmencie opisu krzyż został przypisany Ludwikowi Zachertowi. Jak wątpliwa jest to atrybucja sugeruje już sam opis aukcyjny:

“Według relacji rodziny, prezentowany egzemplarz został przyznany Janowi Fryderykowi Zachert. Jednak według źródeł, Jan Zachert nie brał czynnego udziału w postaniu listopadowym. Najprawdopodobniej krzyż należał do jego syna, Ludwika Zacherta, oficera Gwardii Narodowej.

Ludwik Zachert urodził się 1808/1809 roku jak jedyny syn Jana Fryderyka Zacherta. Brał udział w powstaniu listopadowym jako porucznik Gwardii Narodowej. W 1839 roku poślubił Emilię Gostkowską (herb Gozdawa) z Gostkowa. Wraz z żoną przeniósł się do Kromołowa koło Zawiercia. W latach 1845-1846 pełnił funkcję burmistrza Kromołowa. Miał piątkę dzieci, zmarł w Rokitnie Szlacheckim 26 października 1849 roku w wieku 40 lat.“

Skoro rodzinny przekaz nie zgadzał się z faktami, a Jan Zachert nie brał udziału w postaniu, autor opisu postanowił postawić hipotezę, że krzyż należał do jego syna. Po czym bezkrytycznie przeszedł do puenty, że hipoteza ta jest prawdziwa. Lista kawalerów Krzyża Wojskowego Polskiego z okresu powstania listopadowego jest znana. Została ogłoszona drukiem jeszcze w XIX wieku, a obecnie dostępna jest w bibliotekach cyfrowych. Tak więc łatwo można sprawdzić, że ani Jan, ani Ludwik nie otrzymali takiego ani żadnego innego Krzyża Wojskowego Polskiego. Co więc miał na myśli autor pisząc, że pochodzenie krzyża jest udokumentowane?

 

Search for:

Najnowsze wpisy

  • Krzyż Wojskowy Polski z Radia Erewań
  • Ile to jest warte?
  • Z twarzy podobny zupełnie do nikogo
  • W numizmatyce widzisz tyle, ile wiesz
  • Medal Towarzystwa Jabłonowskiego

Najnowsze komentarze

  • Projekt gazu on Naśladownictwo XIX-wiecznego Virtuti Militari
  • Lucyna on Wszystko jest iluzją
  • Sławek on Wszystko jest iluzją
  • Kartofel wrócił – skelnik.pl on Gorący kartofel za 160.000 PLN
  • Kartofel wrócił – skelnik.pl on Jak stracić 10.000 euro przez nieuwagę?

Archiwum wpisów

  • September 2026 (1)
  • March 2026 (1)
  • June 2024 (1)
  • February 2024 (2)
  • August 2023 (1)
  • July 2023 (1)
  • June 2023 (1)
  • January 2023 (1)
  • September 2022 (2)
  • August 2022 (4)
  • July 2022 (3)
  • June 2022 (1)
  • February 2022 (2)
  • January 2022 (4)
  • December 2021 (3)
  • November 2021 (1)
  • April 2021 (3)
  • February 2021 (1)
  • January 2021 (3)
  • September 2020 (1)
  • June 2020 (4)
  • May 2020 (5)
  • April 2020 (6)
  • March 2020 (4)
  • February 2020 (1)
  • January 2020 (3)
  • December 2019 (1)
  • November 2019 (1)
  • October 2019 (3)
  • September 2019 (4)
  • August 2019 (1)
  • July 2019 (2)
  • May 2019 (4)
  • April 2019 (3)
  • March 2019 (2)
  • February 2019 (2)
  • December 2018 (2)
  • July 2018 (3)
  • June 2018 (3)
  • May 2018 (4)
  • April 2018 (6)
  • March 2018 (5)
  • February 2018 (5)
  • January 2018 (5)
  • December 2017 (4)
  • November 2017 (5)
  • October 2017 (6)
  • September 2017 (6)
  • August 2017 (4)
  • July 2017 (3)
  • June 2017 (9)
  • May 2017 (1)
  • April 2017 (1)
  • January 2017 (4)
  • December 2016 (6)
  • November 2016 (4)
  • October 2016 (1)
  • September 2016 (2)
  • August 2016 (1)
  • July 2016 (7)
  • May 2016 (6)
  • April 2016 (7)
  • March 2016 (12)
Copyright © 2026 Julian M. Skelnik. All rights reserved.